Category: David Axeritegi

Gehaxina mutxurdina eta Mahañoren bi senarrak 2016 08 04

By , 2016/08/18 08:14

Gehaxina mutxurdina eta Mahañoren bi senarrak

 

Menturaz ohartu zira, igande goizetan, Gehaxina eta Mahaño besoz beso bi atso, bi xori ume bezala elizako bidean. Gehaxina aitzin-aitzinera doa, aldarearen ondora. Batzuetan epistola irakurtzen du eta komunioa ematen. Mahaño aldiz, eliza gibeleko xoko baztertu batean gelditzen da eta komuniatze mementoan, denak aldarera lerroan abiatzean, aurpegia negarrez urtzen zaio Jaunaren hartzea debekatua zaiolako… Mezatik landa, gau eta egun egonarriz, bere senarraren artatzera itzuliko da Mahaño,  Alzheimer eritasunak jana duen bere bigarren senarraren artatzera…

 

Hemezortzi urtetan gizon batez maitemindurik, Gehaxinak ezkondu nahi zuen. Handia izan zen bere nahigabea gizona dibortziatua zela jakinik, eta bere familia eskandalizatu zen…

— Gizon horrek galduko zaitu, erran zioten bere aita-amek. Horrekin ezkontzen bazira, ez zira sekula gehiago kofesatu edo komuniatzen ahalko, ez gazama izaten, ez mezan irakurtzen, ez komunioa ematen, ez katixima egiten ahalko…

Gizona hautatuz Jesus ez nahi uka, Jesus hautatuz gizona ez nahi uka, biak maite eta bat hautatu behar, Gehaxina gizagaixoaren bizkar ahularentzat zama jasanezina zen…  Azkenean, familiaren gaitzespenari jarraikirik eta Jesus ukatzearen beldurrez, maite zuen gizona utzi zuen. Ez zen sekula ezkondu. Egun guziez karrikan, beste emazte bat gurutzatzen du maite duen gizonaren besotik, eta negarrez ezin kontsola iragaten du eguna. Igandetan baizik, mezan aurkitzen du kontsolazioa.

 

Mahañoren familia aldiz ez zen elizatiar kartsua. Aita igandetan ihizin eta ama mezara joateko partez kozinan, etxean ardura bazen erbia saltsan. Mahaño hemezortzi urtetan ezkondu zenean alta, aita-amek nahi izan zuten elizan, bere ezkontzari ospe handia ematearren.

— Ba, elizatik behar da pasatu merezi duen ospea emateko ezkontzari, aitortzen zuen Mahañoren aitak… Ez bazira elizan ezkontzen, herriko etxetik baizik, iduri du presaka, erdi iheska ezkontzen zirela, supermerkatura erosketak egitera joaten bazina bezala. Elizan aldiz, ez du aparantziarik ere berdin balio! Herriko etxeko gela hotza baino arras ederragoa da eliza bere apaindura eta beirateekin! Han bai zeremonia ederra, jende guzia kantuz organoa lagun, apeza jantzi ospetsuetan, eta elizatik ateratzean ohorezko hesia, zeinuak zanpaka… Horiek bai, horiek, ezkontzak!

Baina Mahañoren senarra, etxeko diru guzia ostatuetan xahutu eta gau guziez etxera mozkorra, emaztea eta haurren jotzen hasi zen. Mahaño gizagaixoari ezinbestekoa izan zitzaion dibortziatzea, haurrak noiz hilen zituen beldurrez…

Bi urte berantago, Mahaño berriz ezkondu zen, senargaiak hala nahiz eta familiak bultzaturik. Haurren hezteko, bi soldata etxean ez zen soberakina.

 

  1. urtea arte, dibortziatu berriz ezkonduak ez ziren elizaz ehortziak (canon 1240). Beren familia fedean hezirik ere, bizi eredugarria izanik ere, zakurrak bezala lurperatuak ziren. Jondoni-Paulo bigarrenak 1981. urtean bere pentsamolde zorrotza adierazten zuen aldi berean, Elizara gomitatzen zituen: “Berriz ezkondu dibortziatuak berez jarri dira komuniatzera ezin onartuak, heien egoera ez baita bat Kristo eta bere Elizaren amodiozko komunioarekin, eukaristian aditzen eta gauzatua den bezala… Halere gomitatuak dira Jainkoaren hitza eta meza entzutea, otoitzean segitzea, egunero Jainkoaren onginahia otoizka eskatzea, etab…”. (Familiaris consortio, 1981). Baina nola hartzen ahal da norbait Elizan eukaristiatik behin-betikoz baztertuz?

Gaur egun, Frantses Aita Sainduak “Amoris laetitia” gutunean, ezkontzaren hautsezintasuna dudan ezarri gabe, bizi “irregularra” duten integrazioa aipatzen du, aztertuz, Elizaren laguntza guziarekin. Berak aholkatu bezala, Schönborn kardinalak egin duen gutun horren aurkezpena irakurri behar da. (1)

 

Mahaño zendu eta negarrez segituko ote duia zeruan?

David Acheriteguy

 

(

Nork du kreatu Jainkoa?

By , 2016/06/20 05:15

Nork du kreatu Jainkoa?

Euskal gazteriak, belaunaldiz belaunaldi, zer izerdiak ez ditu bota, Jean de La Fontaine frantses olerkariaren “Le lièvre et la tortue” (1) gogoan ezin hartuz… Olerkiak ardura egian oinarritzen baitira, ikerlari trebatu bat zerbait errealki gertatu zenez hasi zen aztertzen. Harritu zen orduko egunkarietan irakurtzean apoarmatu eta erbi baten artean lasterketa bat izan zela egiazki, ez batere La Fontaine-k irudikatu zuen bezala. Zer pariatu zuten ez da sekula jakin, beren artean lekukorik gabe jokatu baitzuten, baina agertu dena da, erbia, ordu arte mutur fina – biziki atsegin zituen arroltze eta xingarra goizetan, oilaskoa saltsan igandetan, gaitzetsi gabe giltzurrunak eta xerri xangoak – belar jaten hasi zela geroztik.

Gure bi animaliek ostatu batean trenkatu zuten afera. Erbiak, animalien artean lasterkari zaluenetarik bat, harriturik entzun zuen apoarmatuaren desafioa: lasterketa Baionatik Mauleraino! Apoarmatu barearen arauak irriz karkailaka onartu zituen:

Hik gelditzen zaikan bidearen erdia eginen duk egunero, nik aldi berean urrats bat beteko dutanean.

Zinezko tetele zozoa!… pentsatu zuen erbiak, kalkuluak tarrapatan eginez bere baitan. Zer, lehen egunean berean Hazparne pasatua ukanen diat eta biharamunean jadanik Donapaleu!… Hortik berehala Mauleko helmuga jauzi batez hunkitzeko menean ukanen diat!… Ergel hau aldiz denbora berean ez duk Baionatik ateraia izanen ere!…

Lehen egunetan hamarnaka egin zituen ba kilometroak gure erbiak, baina joan ahala joan, kilometroak hektometroak bilakatu ziren eta berantago metroak, gero zentimetroak, gero… Beti bide erdia egiteke, helmuga ez zuen sekula hunki ahal izan. Apoarmatuak, bitartean, urte pare baten buruan zapatu zuen.

Helmuga ezin gaindituz arizan bada gure erbia, gizakiak erbiarena egin du mendez-mende, gizarte eta gizaldi guzietan, Jainkoa ezin kausituz. Zenbat idolo, zenbat jainko eta jainkosa ez ditu asmatu eta asmatzen mundu guziko leinu eta herrietan, denak bat bestea baino ikaragarriak, guzi ahaldunak, sakrifizio odoltsu zaleak…. Euskal mitologian ere badugu Amalur jainkosa egun guziez Eguzkiaz eta Ilargiaz erditzen dena, bai eta ere Mari, Ortzi eta gaineratikoak… Biblian berean irakurtzen da “Gerla piztuko dut zuen kontra… izurria igorriko dauzuet… jatekoa kenduko dauzuet… zihauren seme-alaben haragia jan beharko duzue…” (Levitarrena 26). Nola sinets egiazko Jainkoa dela hola mintzo? Lehengo denboretan Jainkoaren izenean jende erretzen arizan dira sorginak zirelakoan, gaur Jainkoaren izenean lepo mozten ari dira berdin. Voltaire frantses idazleak probokazio hutsez zaku berean sartzen ditu gure jainko guziak: “Ez du Jainkoak kreatu gizakia baina gizakiak Jainkoa”…

Biblian irakurtzen dugu ere “Bihozbera da Jauna eta zintzoa, urrikaltzen da gure Jainkoa.” (116. Salmoa). Bai, Jainkoa, Jainkoa baino haratago dena, gizakiaz urrikaldu da. Irudikatzen genuen Jainko ikaragarria, guzi ahalduna, sakrifizio odoltsu zalea, otalako batean gizaki haur sortu da eta musu baten bidez saldua izan. Irudikatzen genuena baino hain bestea, non“munduak ez du ezagutu” (Joani, 1, 10). Munduko gizon ala emazte zintzo bakoitzari, nahi ala ez zabaldua zaio apostoluen lekukotasuna: “Jainkoak hiletarik piztu du; gu gira horren lekuko” (Apostoluen Egintzak 3,15). Piztu bada, helmuga guziak erraustuak dira eta zerua bera urraturik, Jainkoa gureganatua. Ez dugu orduan gehiago Jainkoa ezin kausituz aritze beharrik, baina alderantziz, haren hartzen jardun. François Varillon aita jesuitak erraten dauku nola:

Ez da biderik gizakiarengandik Jainkoarenganaino. Nora joan nahi zenuke? Nora igo korda batetik goiti? Jainkoarengandik gizakiarenganaino bada bidea: Eliza. Eliza, Jesu-Kristoren hartzea da…” (2).

David Acheriteguy

(1) “Erbia eta apoarmatua”

(2) François Varillon – Joie de croire, joie de vivre (Paris, Le Centurion 1981), 115. orr.

David

By , 2016/06/19 06:13

Hemen David Aexeritegiren testuak

Panorama Theme by Themocracy

Tresna-barrara saltatu